Yokuş kilidi mekanizması, düz vitesli (manuel) araçların yokuşta dur-kalk yaparken geri kaymalarını engellemek amacıyla vites kutusu içinde yer alan bir çeşit kilit düzeneğidir. Buradaki temel mantık, şanzıman giriş milinin gerekli hallerde durdurularak aracın geri kaymasının engellenmesidir yani bir çeşit hill holder sistemidir ama frenleri kullanarak değil de şanzımana müdahale ederek bunu yapar, sistemin elektrik/elektronik her hangi bir parçası yoktur.

Kısımları :

1-Priz direk mili

2-Kama

3-Arka yatak

4-Sabitleme segmanı

5-Tek yönlü rulman

6-Ayar pulu

7-Taşıyıcı gövde

8-O-ring

9-Arka kapak

10-Gövde sabitleme cıvataları

Çalışması :

Motorun dönüş yönü, çalışıyorken daima aynıdır, şanzımanın giriş mili olan ve hareketini debriyaj aracılığıyla motordan alan piriz direk milinin de dönüş yönü aynıdır. İleriye doğru giden bir araç yokuşta durduğu zaman yer çekiminin etkisiyle geri geri kaymaya zorlanır. Bu durumda araç ileriye doğru her hangi bir vitesteyken, şanzıman priz direk mili de ters yönde dönmeye çalışır. İşte tam da bu anda milin arka kısmında yer alan ve taşıyıcı gövde (7) içinde arka kapağa (9)   sabitlenen tek yönlü rulman (5) sayesinde priz direk milinin ters yönde dönme hareketi engellenir ve araç viteste olduğu için tekerleklerin de geri geri dönmesi yani aracın kayması engellenmiş olur. Araç geri kaydırılmak istenirse vitesin boşa alınması veya geri vitese takılması gerekir. Aynı durum araç yokuş yukarı geri geri hareket etmek istediğinde de meydana gelir ve araç öne kaymaz. Mekanizmada yer alan tek yönlü rulman (5) aslında tek yönlü bir kavramadır.

Sistem sürekli devrededir, geri kaymayı engellemek için frene basmaya gerek yoktur fakat aracın viteste olması gerekir. Bu mekanizma sayesinde yokuşta park edildiğinde, vitese takılarak bırakılırsa el freni çekilmese dahi araç kaymaz. Burada önemli nokta şudur; aracın yönü yokuş yukarıysa ileri vitese, aşağıya doğruysa geri vitese takmak gerekir. Bu mekanizma rampada dur/kalk sırasında balataya binen yükü de azalttığı için debriyaj sisteminin ömrüne olumlu katkı yapar.